Exxon Energy Outlook voor 2040 (2): nog zeker een eeuw fossiel

(vervolg op Deel 1 over China en kernenergie)

In deel 2 over de Energy Outlook 2040 van ExxonMobil ga ik – wederom kritisch, zoals u van me gewend bent – in op het rapport en de consequenties ervan voor renewables en CO2 beleid.

Windenergie naar 20% aandeel in Europese elektriciteitsproductie?
Exxon verwacht een stijging van het aandeel van wind in de elektriciteitsopwekking van 5% naar 20% in Europa. Daarbij is geen rekening gehouden met een mogelijke opslag van energie, maar wel met een stabiel, iets toenemend aandeel nucleair.
Dit geeft mij aan dat het rapport niet is gemaakt door ingenieurs maar door doctorandussen!       

Wanneer je de duurzame plannen van de Europese regeringen optelt kom je wellicht op 20% uit, maar dan zie je iets over het hoofd.
Het waait maar ca 25% van de tijd. Als je 25% van je elektriciteit uit wind wilt halen, moet je dus wanneer het waait 100% van je stroom uit wind halen en alle andere bronnen stilleggen. Dit is zowel technisch als economisch niet mogelijk met steenkool en nucleair, en alleen met grote kosten en energieverliezen met gas. En die 25% is dan dus ook het absoluut maximale aandeel van wind.

25% wind houdt dus in 75% gas, waarbij zowel gas als wind de volle 100% productiecapaciteit moeten hebben van de maximale vraag. Dit leidt tot het volledig stoppen met nucleair en steenkool. Maar daar is in het rapport niets van terug te vinden: steenkool en nucleair blijven samen 35% basislast, iets minder dan nu het geval is. Dat is technisch onmogelijk.

Verder kun je als het waait op momenten dat de stroomvraag laag is, je 100% windstroom nergens kwijt. Dus met 100% windcapaciteit haal je nog lang geen overall 25% aandeel. En méér dan 100% windcapaciteit plaatsen is totaal onzinnig zonder opslag. De in de outlook genoemde 20% zijn dus om meerdere redenen technisch volstrekt onhaalbaar.

Ook het aandeel renewables in China wordt veel hoger ingeschat dan zelfs de Chinadeskundigen van het IPCC dat twee jaar geleden nog deden in dezelfde zaal.

Dus ook over de groei van de duurzame bronnen is het Exxon rapport over-optimistisch.

Renewables in 2040 nog steeds verwaarloosbaar
We hebben gezien dat de Exxon outlook bedenkelijk optimistische verwachtingen geeft over de groei van renewables en nucleair, de afname van steenkool, en de Chinese energievraag. We kunnen dus concluderen dat de werkelijke productie  van fossiele energie in 2040 waarschijnlijk aanmerkelijk groter zal zijn dan in de outlook, zowel absoluut als in percentage. En zeker niet lager.

Wat blijkt: zelfs met deze gunstige aannames zitten de duurzame bronnen in 2040 nog maar op ca 5%, en fossiel op 80%. En zo te zien blijft fossiel tot 2100 nog de voornaamste energiebron.
Ik houd het eerder op 3% en 90%, onder andere omdat ik nucleair in 2040 in het allergunstigste geval het huidige aandeel zie houden. Maar erg veel maakt dat niet uit voor de volgende paragraaf…

De CO2 uitstoot paradox
Bij een dergelijk gedetailleerde inschatting is het eenvoudig om daar een CO2 uitstoot grafiek uit af te leiden. En dat heeft Exxon ook netjes gedaan. En wat zien we, ondanks de optimistische inschatting van duurzame bronnen, van de afname van kolencentrales, en van de afname van het Chinese energiegebruik na 2030?

Een stijging van de wereldwijde CO2 uitstoot tov 1990 met 60%.

Alle miljoenen vliegkilometers van de snoepreizende klimaatonderhandelaars, en de 850 miljard die al aan Kyoto maatregelen besteed zijn ten spijt: er komt geen CO2 uitstoot reductie maar een flinke toename.

Dit verbaasde een CO2 emissiespecialist in de zaal. Hij zag een toch wel erg grote discrepantie tussen de harde cijfers van Exxon (+60% uitstoot tov 1990) en de harde beleidsdoelen van de Europese regeringen (een snelle reductie van 80% tov 2000). Was daar binnen Exxon wellicht discussie over?

Daarover was de spreker helder: “With what we see and what we know, the aspirations you mention (i.c. 80% reductie,TW) are just not realistic”.

Hij wees er bovendien op dat de verwachtingen van Exxon amper afwijken van de andere verkenningen zoals die van Shell, van BP maar ook van het IEA, tegenwoordig geleid door onze eigen Maria van der Hoeven, dat toch steeds meer een bolwerk van duurzame politieke correctheid aan het worden is dan een club die ons van een ongestoorde levering van energie verzekert.

Dit verklaart in mijn ogen de over-optimistische tendensen in deze outlook: ook bij de strategische energie-experts van Big Oil lijkt er een gevaarlijke vorm van group-think te ontstaan.

Maar dit verhult gelukkig niet de harde feiten over de CO2 uitstoot, en het geheel onrealistische streven om deze tot middeleeuwse proporties terug te brengen ter bestrijding van een op vage gronden verondersteld klimaatprobleem. De Europese CO2 reductiedoelstellingen blijken niets anders te zijn dan peperduur symboolbeleid.

Losse statements
Tot slot nog enige interessante statements uit het rapport:

– Het energieverbruik stijgt vooral op gebied van elektriciteit, en in iets mindere mate in transport

– In 2040 zitten we nog lang niet halverwege de productie van de nu bekende winbare oliereserves. Dus zonder extra vondsten, zonder olie uit gas en zonder olie uit steenkool, hebben we nog tot 2080 voldoende olie.

– Exxon ziet totaal geen heil in biofuels. De meeste hebben een negatief energierendement, met name de Bio-ethanol die op grote schaal geproduceerd wordt in de EU en de VS.
Men doet wel principieel onderzoek naar algen, maar daarvoor is een mogelijke toepassing nog ver buiten het huidige gezichtsveld.

– Het energiegebruik van personenauto’s wereldwijd topt al in 2015.
Dit is het gevolg van zeer optimistische verwachtingen over de toenemende efficiency van auto’s en het gebruik van hybride voertuigen, gecombineerd met de Chinese demografische ontwikkeling. De elektrische auto blijft marginaal tot er een doorbraak komt op batterijgebied.

KIVI ongeëvenaarde bron van informatie
Zolang ik lid ben van deze vereniging voor ingenieurs is er een niet aflatende reeks van uitstekende avonden geweest over energie, met telkens topmensen uit het vakgebied die vrijmoedig informatie gaven en vragen beantwoordden. Een groot deel van mijn blogs is hierop gebaseerd geweest. Ook de uitstekende (gratis!) bladen van de vereniging (De Ingenieur en het Technisch Weekblad) focussen sterk op energie.
Een lidmaatschap van KIVI Niria is een must voor iedere ingenieur die zich interesseert voor de ontwikkelingen op energiegebied!

Door | 2012-07-12T04:54:39+00:00 12 juli 2012|16 Reacties

16 Reacties

  1. Turris 12 juli 2012 om 08:52- Antwoorden

    @ Theo:

    Mijn theorie / vraag: Bestaat er bij deze energiegiganten soms een dubbele agenda? Dit soort bedrijven zijn namelijk niet dom!

    Agenda 1 (de publieke agenda): opgetekend door doctorandussen, met duurzame kletspraat, toekomstprognoses onbetrouwbaar en politiek geënt, technisch niet haalbaar, wordt politieke propaganda mee gemaakt, bepaalt nauwelijks de koers van de organisatie.

    Agenda 2 (de boardroom bureaula agenda): opgetekend door echte wetenschappers, met wiskundig geschoolde ingenieurs, betrouwbare wetenschappelijk verantwoorde toekomstprognoses, technisch haalbaar, wordt géén politieke propaganda mee gemaakt, bepaalt voornamelijk de koers van de organisatie.

  2. René Brioul 12 juli 2012 om 11:09- Antwoorden

    @Theo:

    Goede en interessante artikelen! Dank daarvoor.

    Wil je ook het volgende bekijken ?

    http://www.keshefoundation.org/en/media-a-papers/

    Bij het Europese patentbureau moet het dus barsten van info (en patenten) hierover.

  3. Theo Wolters
    Theo Wolters 12 juli 2012 om 13:59- Antwoorden

    @Turris

    Zo'n dubbele agenda is vreselijk moeilijk in stand te houden in zo'n groot bedrijf.

    De oliereuzen hebben een waanzinnig goede staat van dienst bij het voorzien in onze belangrijkste behoefte, en toch hebben ze vreemd genoeg al al die tijd een ronduit slecht imago. Daar zijn ze erg gevoelig voor.

    Mocht de dubbele agenda uitlekken, dan volgt weer een nieuwe golf van slechte publiciteit…

    En met zoveel personeel is uitlekken niet met zekerheid te voorkomen. Als de dubbele agenda er is, is dat m.i. alleen op het allerhoogste niveau.

    Wat ik over de twee grootsten kan zeggen:

    Exxon heeft grote problemen gehad toen het zich – als enige – openlijk verzette tegen de klimaatgekte over CO2 en houdt zich verder wijselijk buiten de discussie. Ik vermoed dat ze intern nog steeds sceptisch zijn. Maar de ongetwijfeld grote groep outlook wetenschappers doet echt zijn best om de toekomst zo goed mogelijk in kaart te brengen.

    Van Shell weet ik zeker dat er sinds Van der Veer tot op zeer hoog niveau, wellicht en met de top, alarmistisch gedacht wordt in de zin dat CO2 uitstoot inderdaad zoveel mogelijk vermeden moet worden. Daar is het hele kader van doordrongen.

    Niet dat er bij Shell enig klimaatonderzoek gedaan wordt: het is m.i. een onvermijdelijke knieval voor de publieke en politieke opinie, mede ingegeven door de publicitaire problemen die Exxon heeft opgelopen met zijn sceptische standpunt, en de onvoorstelbare ellende voor Shell rond de Brent Spar. Gewoon meewaaien dus.

    Beide clubs trekken overigens dezelfde conclusie: we gaan uit de steenkool en in het gas.

    Daar zal men over een jaar of 40 weer op terugkomen denk ik. Maar op dit moment is het ook commercieel een zinnige keuze. Als de CO2 gekte voorbij is, maken ze rustig weer een draai. Ze zijn opvallend flexibel voor zo'n grote molochs.

    Ik vermeldde het al even: ik vermoed dat de outlook makers van de verschillende clubs veel met elkaar praten en dat er zo ook daar een "group-think" problematiek kan ontstaan. Niemand wil (durft?) dan – ook onbewust – nog met een te sterk afwijkend verhaal komen.

    Misschien moeten er iets meer eigenwijze ingenieurs in de teams worden opgenomen!

  4. Niek Rodenburg 12 juli 2012 om 14:50- Antwoorden

    Misschien moeten er iets meer eigenwijze ingenieurs in de teams worden opgenomen!

    Daarom verbaast het mij zo dat Theo nog niet in de top van Shell zit.

    Er zijn vacatures zat voor ingenieurs bij Shell en zeker voor mensen die maatschappij kritisch zijn.

    Het nadeel is dat je veel van huis bent, maar wie verre reizen maakt kan veel verhalen, dus daar heeft climategate.nl weer baat bij.

    Shell beseft niet wat ze missen door Theo niet in huis te halen.

  5. TINSTAAFL 12 juli 2012 om 15:28- Antwoorden

    Is shale gas eigenlijk in deze outlook inbegrepen? In de US bedraagt het aandeel al 23% van de totale gasproductie en zal in 2035 bijna 50% (bron wiki) gaan bedragen. Alleen al hierdoor zullen vele vorige voorspellingen over de fossiele brandstof moeten worden herschreven.

    Mijn voorspelling: gas zal een groter aandeel krijgen in de energie voorziening (als in de outlook is aangegeven) en opslag van electriciteit zal de nieuwe Heilige Graal worden.

  6. Niek Rodenburg 12 juli 2012 om 15:36- Antwoorden

    Op de een of andere manier doen me de grafieken in dit soort artikelen aan de hockeystick grafiek van Mann denken….vlak tot het lopende jaar en voor de komende jaren, roetsjjj, naar de rechter bovenhoek.

    Het is de typische uitkomst van computermodellen.

    Wat me opvalt Tinstaafl, is dat het onderwerp 'schaliegas' bij veel olie- en energiemaatschappijen, zeker die in de EU, een soort vloek is.

    Behalve bij Shell, die komt er gewoon eerlijk voor uit dat het enorm in schaliegas winning investeert.

    Deze investeringen worden de komende jaren voor Shell een goudmijn.

  7. JanWaalwijk 12 juli 2012 om 16:20- Antwoorden

    En dat vanwege 1 filmpje over vlammen uit de kraan, of zouden er mensen vanwege hun belangen in het cashen van subsidie op windmolens en zonnepanelen zogenaamd tegen schaliegas zijn? En laten we vooral de aardbevingen van 2 op de Richterschaal niet vergeten, levensgevaarlijk natuurlijk.

  8. TINSTAAFL 12 juli 2012 om 17:14- Antwoorden

    Niek, ik geloof dat in de EU de normale gaswinning voorop staat en dat de conventionele gasreserves (voorlopig) nog groter zijn dan in Noord Amerika (mediterraan plat) vandaar waarschijnlijk de (voorlopige) terughoudendheid?

    Wel is het een directe concurrent voor traditionele leveranciers als Gazprom die veel invloed aanwendt om schaliegas exploitatie tegen te gaan (Roemenie, Bulgarije). Polen zou in principe self supporting kunnen worden. Door de enorme ontwikkeling in de US en Canada is de gasprijs sterk gedaald.

  9. Niek Rodenburg 12 juli 2012 om 20:16- Antwoorden

    @Tinstaafl

    Frankrijk heeft vorig jaar een algeheel verbod op schaliegas boringen ingesteld, naar alle waarschijnlijkheid was de atoomlobby hier de initiator van.

    Duitsland is erg terughoudend en neigt naar een algeheel verbod. logisch dat hier de partijen achter zitten die met windmolentjes weglopen.

    Dan het gemeentebestuur van Boxtel dat tegen schaliegas boringen is. Dit clubje nietsweters laat zich beïnvloeden door een stel amateurs die niet weten waar ze het over hebben en alleen maar publiciteitsgeil zijn.

  10. Niek Rodenburg 12 juli 2012 om 20:27- Antwoorden

    De enige manier, en ik zei het al vaker, om politici in Den Haag wakker te krijgen, is een blackout op het netwerk die z'n weerga niet kent.

    Nu is het pas 'zomer', maar we zaten er voor de tweede keer in korte tijd vlakbij, zoals afgelopen maandag weer en daarvoor op 24 juni:

    Tennet grijpt twee keer achter elkaar in met zeldzaam machtsmiddel

  11. boel069 12 juli 2012 om 23:44- Antwoorden

    @René Brioul:

    Vier aanvragen bij epo.org.

    https://register.epo.org/espacenet/application?nuhttps://register.epo.org/espacenet/application?nuhttps://register.epo.org/espacenet/application?nuhttps://register.epo.org/espacenet/application?nu
    Bij alle vier de opmerking:

    "The application is deemed to be withdrawn"

    "Renewal fee not yet paid"

  12. JanWaalwijk 13 juli 2012 om 09:43- Antwoorden

    http://www.nu.nl/binnenland/2857894/greenpeace-be

    De laatste druppels olie…..als je bullshit maar genoeg herhaalt, gaan mensen geheid je propagande geloven……

  13. Niek Rodenburg 13 juli 2012 om 12:37- Antwoorden

    Ergens van het internet geplukt:

    Medewerkers van Shell zijn vanochtend na drie kwartier door de blokkade van Greenpeace heen gebroken. Daarop heeft Greenpeace de blokkade opgeheven en kunnen de mensen weer aan het werk. Zij worden nu aangestuurd door Greenpeace-directeur Sylvia Borren, die nog steeds leiding geeft vanuit het kantoor van voormalig Shell-topman Peter Voser.

    Hoewel de meeste actievoerders, zonder ingrijpen van de politie zijn vertrokken hangen er nog negen klimmers aan het dak. Zij vervangen de logo's van Shell voor logo's in de vorm van een halve ijsbeer en een halve schelp. Ook wordt er een spandoek bevestigd met de tekst "Stop Shell, Save the Arctic."

    Actievoerders van Greenpeace blokkeerden vanaf vanmorgen 07.00 uur de ingangen van het internationale hoofdkantoor om te voorkomen dat medewerkers verder kunnen werken aan riskante olieboringen in het Noordpoolgebied. Greenpeace-directeur Sylvia Borren nam bovendien de leiding over om een schone koers voor Shell uit te stippelen.

    Jammer dat ik niet naast de kamer van Voser werk.

    Ik zou die juffrouw vierkant uit het raam kieperen.

  14. Rypke 13 juli 2012 om 13:54- Antwoorden

    Keurig weer Theo: het klopt dat IEA maar ook OECD steeds meer politiek correcte actiefinfo lanceren om beleidsmakers van zuurzaamheid een duwtje te geven. Zie de – met kracht van herhaling- verspreidde mythe dat de overheid fossiele brandstoffen subsidieert ipv andersom: dat de NAM jaarlijks de rente over onze staatsschuld aflost met 12 miljard euro aardgasbaten

  15. Niek Rodenburg 13 juli 2012 om 14:04- Antwoorden

    Als je zo redeneert dan subsidieëren we als fossiele autorijders ook de Staat en niet andersom.

    De helft van de benzineprijs gaat naar de ontvanger der belastingen.

    Volgens mij gaat het dan om aanzienlijk meer dan € 12 miljard. (ik heb niet bij het CBS gekeken)

  16. […] reuzenpanda halveerde ná komst Wereld Natuur FondsKlimaatsceptici gaan voor Richard de Mos op 50Exxon Energy Outlook voor 2040 (2): nog zeker een eeuw fossielHollanders op alternatieve klimaatconferentie FDP SachsenGraag feedback op snelheid en stabiliteit […]

Geef een reactie