Foto Shutterstock.

Van een onzer correspondenten.

Terwijl wereldleiders in Belém samenkomen voor de zoveelste klimaattop, luiden Mira Sys en Ties Gijzel de noodklok. Voor hun nieuwe boek ‘Wie betaalt, mag vervuilen’ onderzochten ze lucratieve klimaatdeals van landen en bedrijven die zich uit de klimaatcrisis willen kopen. Wie profiteert daarvan en wie zijn de slachtoffers?

Wist je dat een bosrijk ontwikkelingsland als Suriname of Bhutan op de klimaattop in Belém miljoenendeals kan sluiten? In de wandelgangen van het gigantische evenement, waar naar schatting meer dan 50 duizend mensen op afkomen, zijn de bossen van deze landen in trek bij vervuilende landen als Noorwegen en Singapore.

Het idee: rijke, vervuilende landen betalen andere landen om namens hen te verduurzamen. De afgelopen jaren werden er in totaal meer dan honderd van dit soort deals gesloten en dat aantal kan in de toekomst nog sterk toenemen. De Europese Commissieis namelijk van plan om tot wel 235 miljoen ton CO₂ in het buitenland te compenseren. Ook bedrijven als Microsoft en Greenchoice willen klimaatdoelen halen met investeringen in bosprojecten in ontwikkelingslanden.

Mira Sys en Ties Gijzel deden drie jaar lang onderzoek naar de mondiale compensatie-industrie. Hun boek, Wie betaalt, mag vervuilen, verschijnt vandaag. Hoe meer informatie er boven tafel kwam, hoe meer hun beeld over het systeem begon te kantelen. Wie profiteert er eigenlijk van? En ten koste van wat?

Miljarden dollars voor de natuur

Een boom planten om de uitstoot van een vlucht te compenseren, of ‘CO₂-neutrale olie’ tanken. Het zijn de nieuwe aflaten: in plaats van je zonden kun je als overheid, bedrijf of consument nu ook je klimaatschade afkopen.

Dat kan in de vorm van ‘carbon credits’, certificaten die zouden bewijzen dat iemand ergens een ton CO₂ uit de lucht heeft gehaald of heeft voorkomen. Die credits kunnen worden verhandeld. Maar uit onderzoek van wetenschappers en journalisten, onder andere van Follow the Money, bleek de afgelopen jaren dat carbon credits in werkelijkheid lang niet altijd een ton CO₂-reductie representeerden. Integendeel, in ruim 84 procent van de gevallen deden de carbon credits niet wat ze beloofden, bleek uit een publicatie in Nature.

***

Lees het gehele artikel hier.