Eemscentrale.
Van een onzer correspondenten.
Door Rob Ramaker.
Op de fiets naar de gascentrale in de Eemshaven weet Marianne Medendorp al of het een drukke werkdag wordt. Schijnt de zon en waait het hard, dan maken zonnepanelen en windmolens meer stroom dan Nederland nodig heeft.
‘Dan draaien wij waarschijnlijk niet vandaag’, zegt de productietechnicus.
Dat stilstaan gebeurt steeds vaker. Gascentrales waren de basis van onze stroomvoorziening, maar ze veranderen in een vangnet voor momenten dat het donker is of niet waait. Als deze trend doorzet, draaien centrales straks zo weinig dat bedrijven er geen geld meer aan verdienen.
Deze centrales maken stroom door aardgas te verbranden. Als ze uitstaan, gebruiken ze geen gas, maar de vaste kosten blijven. Zo werkt er een volledige ploeg, voor als toch meer stroom nodig is dan gedacht of voor reparaties.
‘En er staat een heel grote technische installatie die onderhouden moet worden’, zegt directeur Arjan Sixma van de Eemscentrale van energiebedrijf Engie.
Meer kans op stroomuitval
Bovendien zijn om de paar jaar tientallen miljoenen euro’s nodig van de energiebedrijven om de centrale up-to-date te houden, zegt Sixma.
Engie heeft dat in Groningen deels net gedaan. Maar als de centrale alsmaar minder draait, zegt Sixma, kan dat niet meer uit. In 2024 dreigde de toenmalige Tsjechische eigenaar van een gascentrale bij Rotterdam deze zelfs te sluiten.
Aandeel zonne- en windenergie in de totale stroomvoorziening
Als er centrales verdwijnen, heeft dat gevolgen. Want ze draaien weliswaar minder, maar gascentrales blijven nodig als vangnet. Zonnepanelen en windturbines leveren niet altijd stroom op momenten dat we die nodig hebben. Diverse rapporten waarschuwen dat zonder ingrijpen de kans op stroomuitval toeneemt. Zeker als de kolencentrales na 2030 geen stroom meer mogen opwekken met steenkool.
Er zijn ook diverse oplossingen denkbaar. Bijvoorbeeld door meer reuzenbatterijen aan het stroomnet te koppelen, maar dat levert (nog) niet genoeg op om het risico op stroomuitval te voorkomen.
Vergoeding voor gascentrale
Energiebedrijven als Engie pleiten al langer voor een systeem om gascentrales beschikbaar te houden.
‘Een vergoeding voor de basis dat deze installatie er is’, zegt Sixma van de Eemscentrale. ‘Dat we worden betaald, niet voor het moment dat hij draait maar wel voor de beschikbaarheid.’
Buurlanden als België en Duitsland hebben zo’n systeem. Al is de situatie daar volgens experts minder gunstig. Zij investeerden minder in nieuwe centrales en sloten meer bestaande capaciteit, zoals de Duitse kerncentrales.
‘Er is een lobby van energiebedrijven om dit reservemechanisme zo ruim mogelijk te maken.’
Ruut Schalij van adviesbureau eRisk Group
Ook Nederland krijgt zo’n systeem, staat in het coalitieakkoord. Stientje van Veldhoven (D66), minister van Klimaat en Groene Groei, komt waarschijnlijk binnenkort met een plan.
Er zijn grofweg twee opties. Of er komt een ‘strategische reserve’ van gascentrales. Daarbij krijgen energiebedrijven geld van de overheid. Netbeheerder Tennet geeft dan een seintje wanneer de centrale aan moet. De andere optie is een soort markt. Energiebedrijven krijgen geld om soms gereed te staan als Tennet ze nodig heeft. Daarbuiten mogen ze gewoon stroom opwekken en verkopen.
Ruut Schalij.
‘Er is een lobby van energiebedrijven om dit reservemechanisme zo ruim mogelijk te maken’, zegt Ruut Schalij, van adviesbureau eRisk Group. Zo kunnen bedrijven hun centrale nog zoveel mogelijk gebruiken en zoveel mogelijk geld verdienen.
Schalij erkent dat er iets moet gebeuren, maar volgens hem is maar beperkt subsidie nodig. Zo heeft Nederland nog redelijk veel centrales en kunnen kolencentrales worden omgebouwd om iets anders te verbranden. Wat hem betreft kiest het kabinet voor een strategische reserve, en geen markt.
Als er te veel steun wordt gegeven, vreest Schalij, vertraagt dat juist de afbouw van aardgas. Ook kan het ertoe leiden dat er minder ruimte is voor innovatie. Schalij verwacht bijvoorbeeld veel van de miljoenen elektrische auto’s die er straks zijn. Die zouden minder kunnen laden op momenten dat er weinig zonne- en windstroom is.
‘Het is belangrijk dat we een combinatie aan technologieën hebben’, zegt ook Arjan Sixma van Engie. ‘Zodat we met zijn allen altijd voldoende elektriciteit hebben en we niet in een situatie komen dat we uiteindelijk in het donker zitten.’ Zelfs als de centrale stilstaat, hoeft het werk niet saai te zijn. ‘Er zijn nog genoeg klusjes’, zegt productietechnicus Marianne Medendorp. ‘Wij vermaken ons wel.’
***
Bron, hier.
***
We zijn aan het prutsen. En dat weten ze bij TenneT, Vattenfall, Liander, Stedin en de anderen ook.
Bek dicht en subsidie vreten. Dat is hun motto.
Overigens, De AEX en US30 (Dow Jones) hebben de afgelopen week weer een hoogste stand ooit beleefd.
Ook de olieprijs is heel redelijk, de afgelopen maanden trouwens ook niet heel hoog geweest.
Maar… de paniek bij de MSM is weer groot. Maar wat moet je anders als jouw bestaan nutteloos is.
Ten aanzien van het onderwerp: De gascentrales hebben het hoogste rendement van alle grote centrales. Logisch dat je die als eerst sloopt. Groen rekenen is heel alternatief. De Tofu’s zijn aan de macht.
Bek dicht en subsidie vreten. Dat is hun motto.
Inderdaad, ze kunnen niet aan de eisen van onze Europese globalisten voldoen, dan doen ze noodgedwongen mee, maar alle extra kosten worden doorberekend anders bouwen ze niet mee.
Simpel zat, ze hebben niets te vertellen, het komt van hogerhand, anders geen vergunning.
Het is de regering (de EU) die het plan smeed, de bedrijven doen mee zover ze kunnen, centrale eerder dicht, prima, maar dan even de gemiste inkomsten afrekenen PLUS de inkoop van dure energie uit het buitenland.
Windmolens en zon? Ook prima, maar ze gaan er geen geld op toeleggen, dusssssss…….
De CO2 molensteen van Samsom en zijn vazallen hangt als een molensteen om de nek van Europa.
Ik denk dat gascentrale is een klassieke centrale is met een oven en stroomturbine. Die zijn niet meer rendabel in de huidige tijd omdat ze maar een (steeds kleiner) deel van de tijd economisch verantwoord kunnen draaien dankzij de opkomst van zon & wind.
De toekomst is aan gasturbines (zoals in straalmotoren van vliegtuigen) omdat die nauwelijks nog personeel nodig hebben.|
Die kunnen sneller en automatisch invallen als er de stroomprijs op de beurs toeneemt….
Oh, wat fijn, wat zouden we zonder Basje zijn?
Je reactie wekt bij mij de indruk dat je het jammer vindt dat het probleem verdwijnt….?
Ach ja, dat Europa ook he.
Had je dit al gelezen Cornelia?
Cornelia, het is hier, Frankrijk dus, vandaag een feestdag.
Zoals de rest van de wereld, op Nederland en Rusland! na, vieren we hier het einde van WOII in Europa.
En dat brengt mij op het volgende.
Jij en nog wat gelijkgestemden laten geen gelegenheid ongemoeid om te keer te gaan tegen het Europa van de EU waarbij de kreet ‘Nexit’ nog wel eens wil vallen al heeft inmiddels zelfs de bedenker ervan, ene nu toch redelijk uitgekotste Wilders, het daar niet meer over.
Zeker, de EU is op diverse punten eufemistisch gezegd nog al doorgeschoten al moet daar natuurlijk wel bij worden vermeld dat ook binnen de EU er behoorlijk wat democratie is maar achterkamertjes gekonkel zal altijd blijven bestaan.
Volgens jou is de enige oplossing om de EU op te heffen en alle lidstaten gewoon weer eigen munt, grenscontroles enz.
En eerlijk gezegd heb ik best wel enig begrip voor dit standpunt al weet ik zeker dat het in de praktijk buitengewoon zou tegenvallen; kijk maar naar de gevolgen van de Brexit.
Maar dan.
Als je werkelijk zo tegen de EU bent vanwege de dreigende omvang daarvan, dan snap ik echt niet dat je vervolgens een blinde bewondering koestert voor een psychopaat in het Kremlin die niets liever zou willen dan een herstel van de oude Sovjetunie waarin de ‘lidstaten’ die op geen enkele wijze een keuze hadden maar gewoon zijn ingelijfd zonder verder enige inspraak in Moskou.
Heb je dan echt niets mee gekregen van de euforie in al die voormalige vazalstaten bij de val van de muur/val van de dictatuur vanuit Moskou?
Aan de Euro hadden we nooit mogen beginnen. De economieën van Noord, Zuid en Oost Europa waren er eenvoudigweg te verschillend voor, en toen de Euro er toch was hadden we er bij de Griekse crisis al mee op moeten houden.
Zowel in de VS als in Europa hebben we nu de economieën van het onbeperkt -digitaal- geld bijdrukken. Ik moet toegeven, het gaat verbazingwekkend lang goed. Maar ja, dat geld valt door het gat in de hand der nietsnutten in de geldpakhuizen der superrijken en die gaan het beleggen.
Dit systeem is er verantwoordelijk voor dat de jonge mensen van nu geen kinderen meer krijgen. Studieschulden, geen huizen.
Ik heb geen idee hoe lang het nog duurt voordat de grote klap gaat komen, maar ik weet wel dat net als in 1929 de aanleiding de oorzaak zal worden genoemd.
@Wijnand Hijkoop, De VS hebben er nu juist op ingezet de staatsschuld te verlagen , een en ander tot groot ongenoegen van het establishment logischerwijs . Europa zet juist in op het verder verhogen van de staatsschuld .
De Euro is de prijs die Frankrijk eiste voor toestemming voor de hereniging van de DDR met de Bondsrepubliek Duitsland. Uiteraard werd de Euro verkocht als vooruitgang. Het is nu wel duidelijk dat zowel de hereniging als de invoering van de Euro niet verstandig was maar dat wordt door de politici natuurlijk niet toegegeven
‘Het is nu wel duidelijk dat zowel de hereniging als de invoering van de Euro niet verstandig was’.
Yvonne, dit is een schoolvoorbeeld van; ‘Even een Cornelia’tje doen’.
Zonder enige onderbouwing iets blaten en dat ben ik niet van je gewend.
Waarom was de hereniging van de voormalige DDR met de Bondsrepubliek niet verstandig? De DDR heeft bestaan van mei 1945 tot oktober 1990; een door en door Duitse samenleving onder de dictatuur van de Russen.
Met de instrumenten van subsidie en belastingen kan je als overheid sturen op een energiemix voor de toekomst.
Een citaat uit mijn archiefstukken:
“Via subsidies kunnen technisch inferieure technieken kunstmatig bestaansrecht krijgen ten opzichte van goede technieken zeker als ook nog een de goede technieken worden belast. Deze sturing verziekt de marktwerking en is er slechts op gericht ontwikkelingen te sturen richting een verlangd doel. Een doel trouwens dat alle rationele onderbouwing ontbeert en slechts emotie als basis heeft. Dit alles onder leiding van bestuurders zonder kennis van zaken.”
De huidige inzet op zon en wind drukken bestaande technieken uit de mix. Wat nu hier met gascentrales gebeurt maakt ook de inzet van KC van straks lastig (andere rol).
Uiteindelijk lijkt mij het point of no return gepasseerd waarop er nog een vrije keuze gemaakt kon worden richting een verlangde samenleving met een daaraan verbonden ideale energiemix.
Met andere woorden zon en wind inclusief waterstof gaan het worden voor die toekomst of we die nu willen of niet. En voor de duidelijkheid dat is Niet mijn keuze maar jullie lot.
De collectieve domheid van nu bepaalt onze collectieve ellende van een toekomst waar we IN een energievoorziening moeten leven en werken. Maar een troost alles went.
Klimaatalarmisten onderuit gehaald door nieuw rapport van International Panel on Climate Change
https://fvd.nl/nieuws/klimaatalarmisten-onderuit?
“Niemand” is dan ook uitgegaan van die extreme voorspellingen uit eerdere rapporten.
Alleen alarmisten. Want die wilden de boel snel wakker schudden.
Een rapport compleet met een samenzwerings theorie.
Een eerlijk rapport zou ook vermelden hoeveel dagen die gascentrales alleen de kar trokken en op volle toeren draaiden, toen er geen wind was en de zon het liet afweten en hoeveel er geimporteerd moest worden.
Hier wat data per jaar over productie en export.
https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2026/11/elektriciteitsproductie-en-uitvoer-op-recordniveau
Zonder aardgas gaat het echt niet.
Niet per jaar
Niet per maand
Niet per nacht
Alleen Bas durft het in de zomer overdag wel aan.
Zie hier wie “onze” export stroom bijna gratis opeet.
https://www.energy-charts.info/charts/import_export/chart.htm?l=de&c=DE&flow=physical_flows_all&year=2025&interval=year
P.s.
Niet aan Bas vertellen dat Denemarken ons netto geen stroom leverde in 2026 en 2025.
Data per uur actueel en voorspelling komende 24 uur. (65% aardgas na 22:00)
https://ned.nl/nl/dataportaal/energie-productie/elektriciteit/totale-elektriciteitsproductie
P.s. Ook komende nacht kan zelfs Bas niet zonder aardgas voor stroom.
Gelukkig is er vandaag en vannacht bijna geen wind op land en vooral niet op de Noordzee.
Anders moet het hoogspanningsnet van TenneT onze gratis stroom dwars door Nederland transporteren en zo ons netwerk overbelasten.
Dat doen ze toch niet zonder betaling voor transport?
Oeps, dat doen ze juist wel gratis omdat ze vooral de huishoudens voor transport belasten.
Iemand moet hun toch aan inkomen helpen.
https://energieopwek.nl
Zondag wordt de stroom weer gratis tot negatief beprijst…
60 miljard kosten / investeringen zonder opbrengst.
https://www.stroomperuur.nl
Omdat velen niet van getallen houden hier nog wat getallen.
Onze stroom netto export in 2025 was 14,048 miljard kWh.
Onze stroom productie zee in 2015 was 1,300 miljard kWh
Onze stroom productie zee in 2025 was 15,614 miljard kWh
Dus alle extra zeewind stroom sinds 2015 is netto naar de export gegaan, tegen zeer lage prijs per kWh.
Wie betaalde eigenlijk voor die zee productie investeringen en voor die transport hoogspanning?
O ja, de belastingbetaler, o.a. via Tennet. (30 miljard?)
Wat kregen we hiervoor terug?
Een overbelast stroomnet.
Natuurlijk kan het zonder aardgas.
Op de Maasvlakte waar de kabels van “onze” windmolens aan land komen is de eerste grote stroom =>gas (groene H2) converter (Shell) in gebruik genomen. Er zijn daar nog 2 in aanbouw. Die van Air Liquide vordert, de derde is voorbereiding.
@Lo,
DK levert vooral aan Dld want die hebben te weinig alternatieve opwek gebouwd na de sluiting van alle 19 kerncentrales. Kennelijk geloofden bedrijven niet dat dat zou lukken. Ze zijn nu de bouw van die alternatieven (wind, zon, groene H2) aan het versnellen.
De kosten voor stroom opwek via offsjhore wind worden vooral door betrokken bedrijven gedragen.
Bij de nu in aanbesteding komende parken gaat de overheid nu weer wat subsidie geven, omdat de aanbestedingen anders te weinig kandidaten opleveren (vanaf 2019 tot nu gaf de overheid geen subsidie omdat er voldoende belangstelling was).
“DK levert vooral aan Dld want die hebben te weinig alternatieve opwek gebouwd na de sluiting van alle 19 kerncentrales.”
Bas kijk eens naar de data i.p.v. iedere keer te vertellen wat je graag wil.
Zweden> Denemarken >>>Netto 2025 10,6 TWh. 2026 al 2,7 TWh.
Denemarken> Duitsland. >Netto 2025 …7,7 TWh. 2026 0,6 TWh.
Denemarken geeft stroom door vanuit Zweden.
Denemarken was Netto importeur 2025 7,4 TWh. (27,2-19,8), 2026 al netto imp. 2,3TWh
De realiteit komt totaal niet overeen met je beweringen/wensen.
Ook over de je kosten van wind verhaal.
Nooit van SDE, en SDE+, SDE ++ etc.etc.gehoord?
Je beweringen/wensen zijn eenvoudig te logenstraffen met de realiteit.
Maakt niet uit hoe vaak je fouten blijft vertellen.
Dat op enig moment de eigenaren van centrales ( vaak dezelfde als die van windmolenparken ) aan de subsidietiet zou worden gehangen was allemaal onderdeel van het masterplan. Net als de uitbreiding van het netwerk. We stonden erbij en keken ernaar . Elektriciteitsvoorzieninge werd georganiseerd volgens het provider – model dat zo succesvol was gebleken bij mobiele telefoons en smartphones . variabel kosten vast maken , zodat de eigenaren ( de investeerders) kunnen rekenen op een gegarandeerde geldstroom ( cashflow) ook als de klant niet of slechts sporadisch gebruik maakt van de dienst. Op de energierekening zijn dan ook de variabele kosten van stroom en gas gelijk gebleven , maar stegen de vaste kosten voor transport razendsnel . Warmtenetten zijn ook op dat principe gebaseerd . Ook al neemt de klant geen joule warmte af, de rekening voor transport en ‘netbeheer’ bedragen al zo’n 600 euro per jaar en zullen blijven stijgen om de energietransitie verder mogelijk te maken. Zaak was het voor de slimme burger zoveel mogelijk onafhankelijk te worden van leveranciers , maar die doet het omgekeerde.
Zaak was het om al die stappen in kleine hapjes aan het volk toe te dienen zodat ze niet in de gaten had dat de gekookt werden, gelijk de spreekwoordelijke kikker, waarbij de kikker wel degelijk uit de pan springt, maar de doorsnee burger niet. Die bleef rustig zitten . Pas nadat de plannen zijn gerealiseerd en onomkeerbaar verschijnt er een stukje in de media, zoals dit bericht van de NOS , waarna ze , met de vellen die erbij hangen inmiddels , uit de pan springen en beginnen de schuld te geven aan mensen die ze nog probeerden te waarschuwen dat ze gekookt zouden worden . De oude stoïcijnen wisten het al: “Mundus vult decipi, ergo decipiatur”
Jammer dat ik niet aan het begin sta van een carrière, want dan zou ik in de energiehandel gaan nu ik zeker weet hoe makkelijk het volk is te manipuleren. Uitschakelen van het geweten zou nog een puntje zijn, want ik nog opgevoed met de notie dat je de boel niet mag belazeren.
Dat de bevolking dat ook geen probleem vindt , maakt dat ik met een zeker duivels genoegen waarneem , hoe het volk dat blijmoedig de fuik blijft inzwemmen op instigatie van Charlatans en kwakzalvers . Ik heb geen medelijden meer met ze .
nog even deze die ik eerder plaatste bij het artikel van Maarten van Andel ter aanvulling :
” De reacties in de media , zoals deze, zeggen meer over hoe makkelijk het volk zich laat manipuleren .
Ik schreef al bij het artikel uit de VK dat hier werd doorgezet hoe de Babylonische spraakverwarring er al weer voor had gezorgd dat het verder zinloos is om je er nog druk over te maken. Ook bij Wynia ’s week moet de schoorsteen roken, nietwaar, dus Maarten van Andel schrijft stukkies die vooral niet het vigerende narratief ondersteunen .
Clintel zegt: er is geen Climate Rmergency. Nooit geweest . Lidewij de Vos herhaalt dat als politicus; het stikstofverhaal is ook verzonnen zegt ze. Niemand luistert. Op Climategate gaat men eveneens onverdroten voort met ronddraaien in de pispot. ( ” ja Bert we hebben nu eenmaal te maken met een energietransitie. Wen er maar aan ” )
Iedereen zit gevangen in het systeem dat ze zelf hebben gecreëerd. Dat op basis van het mechanisme waarin kapitaal gaandeweg de rol van arbeid overnam en men allemaal rijk werden, dankzij het feit dat men zich liet vangen in het financiële web dat onvoorstelbare welvaart bracht. Uniek in de menselijke geschiedenis sinds WOII .
Mensen met een opleiding tot het 30 ste jaar en daarna een carrière tot het 65 ste levensjaar – militairen tot hun 58 ste- konden daarna leven van het opgebouwde pensioen tot makkelijk het 95 ste jaar. Inclusief alle kosten en mét camper op zonnepanelen van 50.000 euro die contant werd afgetikt. Het sprookje van ezeltje strekje, tafeltje dekje, bleek echt te bestaan.
Logisch dat ze daarom meestribbelen verder de klimaatfuik in met mooie verhalen van Maarten van Andel die zelf ook een mooie boterham verdient met meestribbelen. In de Bijbel staat niet voor niets geschreven ” Het is gemakkelijker voor een kameel om door het oog van een naald te kruipen, dan voor rijke mensen om het Koninkrijk van God binnen te gaan.” waarmee de auteur wilde zeggen dat mensen altijd uitvluchten zullen blijven bedenken om de energietransitie te blijven steunen.
Nu is er iemand die roept ; ‘ zalig zijn de armen van geest ” , vanuit een camper met zonnepanelen op het dak en uitzicht op een koolzaadveld in Frankrijk ten behoeve van de productie van ‘biodiesel ‘, want biodiesel is OK . Via Internet. ! Iemand anders beweert dat mensen dom zijn en dat gaat erin als Gods woord in een ouderling .
Samengevat ; als je slim bent , zorg dan dat je zoveel mogelijk onafhankelijk bent van welke provider dan ook, want ander ga je erin met boter en suiker .
Koop met je geld een prachthuis met een ha grond in Frankrijk of Hongarije en laat ze lekker in hun sopje gaarkoken .
Hou op, hou op. Ik droom al jaren ervan om mijn eigen wijngaard te beginnen. Maar de tijd begint te dringen.
Een centrale bestaat uit turbines en generatoren het geheel gevoed door stoom onder hoge druk. De turbines gekoppeld aan generatoren vormen een, zeer grote, draaiende massa. Je zou het een gigantisch vliegwiel kunnen noemen. Het toerental bepaalt wat de frequentie van het net is en die frequentie wordt op 50 hz gehouden. Stijgt de stroomvraag dan daalt het toerental een beetje en dat is een zeer goed signaal om meer vermogen te moeten leveren. Dan is er nog tijd genoeg . Zo past de levering van een centrale zich aan op de vraag van het moment . Wind en zon zijn niet vraaggestuurd maar weerafhankelijk en dat is maar aanbod gestuurd en alle windmolens en zonnepanelen passen de frequentie elektronisch aan aan de netfrequentie . Je kunt je voorstellen wat het effect zal als er geen centrales zijn om die netfrequentie te handhaven. dan stopt de levering va wind en zon. die stroom is niet meer in te passen.
“Een centrale bestaat uit turbines en generatoren het geheel gevoed door stoom onder hoge druk.”
Dat is verouderd want kost veel teveel personeel en kan niet flexibel acteren….
Een moderne centrale bestaat uit een gasturbine (zoals straalmotoren bij vliegtuigen) met een gekoppelde dynamo.
Die moderne centrales zijn in het algemeen onbemand, want ze worden op afstand bestuurd vanuit een regelkamer & computer.
Ondertussen is de vulgraad van onze gasvoorraad al vier dagen lang blijven steken op 11,1 procent. In oktober moet het dik op de 80 procent zitten. Nog vijf maanden te gaan, dan is de herfst al aan de gang en de winter in aantocht.
De gasinkoopbedrijven willen nu nog niet inkopen vanwege de hoge prijs. Ze wachten af tot de prijs gaat dalen. Het is een riskante gok.