Gezonde groene economie is bedrieglijk sprookje

De groene economie is een gevaarlijke illusie

Ruim dertig vooraanstaande deskundigen uit uiteenlopende vakgebieden richten zich tot Mark Rutte en Diederik Samsom met een brandbrief (download pdf) met een scherpe waarschuwing voor de gevolgen van het streven naar een snelle transitie naar een groene economie zonder fossiele brandstoffen. Deze brief is ook onder dit artikel integraal weergegeven. De Financiële Telegraaf besteedt er ruim aandacht aan op p23 (zie digitaal voor € 1,10 of verkort op Telegraaf.nl).

De brief is een reactie op een eerdere in FD aangekondigde brief van 50 wetenschappers en 130 bedrijven en instellingen eveneens aan Rutte en Samsom (download pdf), die aandrong op een krachtige stimulering van de groene energietransitie. Deze 50 en 130 zitten bijna allen in de duurzame sector. De deskundigen in deze nieuwe brief zijn voor hun inkomen niet afhankelijk van de duurzame sector. Zij zien ook een rol voor de overheid bij de weg naar een groenere toekomst, maar volgens hen kleven er grote bezwaren aan de huidige aanpak. Daar nog een flinke schep bovenop te doen, zoals duurzame lobby (uiteraard) voorstaat, zien zij als een heilloze zo niet rampzalige weg.

De 33 deskundigen wijzen erop dat het op grote schaal overstappen van fossiel op de nu bekende groene alternatieven (wind en zon) zal leiden tot sterk toenemende energiekosten, die direct of indirect ten koste zullen gaan van het besteedbare inkomen van de burgers, of van de staatsuitgaven aan met name de zorg. Dit zou de economische crisis ernstig verdiepen en welvaart en welzijn in ons land direct bedreigen.

Ook wijzen ze erop dat ondanks de enorme bedragen die er al aan duurzame bronnen worden besteed, er geen deugdelijk onderzoek is gedaan naar de werkelijke all-in kosten van deze bronnen, of naar de werkelijke besparing van fossiele brandstof of reductie van CO2 uitstoot die er het gevolg van is.

Er wordt geconcludeerd dat de overheid zich verre moet houden van het subsidiëren van de grootschalige toepassing van veel te dure energiebronnen, en zich dient te concentreren op het bevorderen van onderzoek en innovatie naar betaalbare energiebronnen. Het huidige peperdure duurzaamheidsbeleid wordt gekwalificeerd als symboolbeleid.

Voor de lezers van mijn blogs, met name mijn vier blogs over de economie van de duurzaamheid, is dit natuurlijk allemaal gesneden koek, maar het is wel degelijk groot nieuws dat deze visie wordt gedeeld door een dergelijke vooraanstaande groep wijze mannen, aan de politieke top van het land wordt voorgelegd, en vandaag aandacht krijgt in de De Telegraaf.

Duurzame lobby misleidt de politiek
De brief waarop gereageerd wordt heeft als kernboodschap dat de transitie naar een groene economie de uitweg vormt uit de huidige economische crisis. Volgens de critici is dit dus een onjuiste voorstelling van zaken.

Ik vermoed dat dit geen onschuldige vergissing is, maar een bewuste tactiek. Daarbij hebben de opstellers van de brief goed gekeken naar de duurzame p.r. vondst van Obama. Die bracht het renewables beleid aanvankelijk eerlijk aan de man als “clean energy, which is going to cost”, maar paste onder invloed van de economische crisis een re-branding toe en nu heet hetzelfde peperdure programma ”profitable clean energy”. Als je beweert dat je beleid niks kost, en zelfs geld opbrengt, wie kan dan nog tegen zijn?

Maar een vele malen duurdere methode om dezelfde kilowattuur te produceren, kan natuurlijk nooit winstgevend zijn voor de samenleving. Die “profits” zijn er wel, maar alleen voor de duurzame sector! U weet het al langer: groene banen kosten keihard verpleegsters.

Basis van analyse is feitelijk en onafhankelijk 
Tegenover de misleidende brief van de duurzame lobby stellen de critici een analyse die geheel gebaseerd is op controleerbare, algemeen bekende feiten. Er is verder geen bijzondere deskundigheid nodig om de redenering te kunnen volgen. Het is weliswaar een veelomvattende maar toch uiterst beknopt geformuleerde analyse, dus is hier en daar enige nuancering mogelijk. Die zal echter niet tot een andersluidende conclusie leiden.

Wat ook pleit voor de critici is dat de groep bestaat uit onafhankelijke vertegenwoordigers van uiteenlopende wetenschapsgebieden en maatschappelijke geledingen, velen met een imponerende staat van dienst. Zij mogen geacht worden in staat te zijn tot een zinvolle afweging. Ook heeft geen van hen belang bij het voorgestelde beleid, dit in schril contrast met de overgrote meerderheid van de groep die aandrong op een snelle groene transitie.

Wat nu?
Rutte en Samsom zullen na het lezen van de analyse moeten concluderen dat deze hout snijdt. Dus gaat het hele duurzaamheidsbeleid op de schop?!
Dat had gekund, maar alleen als er geen Nobelprijswinnende EU was geweest die een stok tussen de spaken stak. Nederland heeft namelijk de duurzaamheidsdoelstellingen van de EU onderschreven en daar zal een nieuw kabinet zich niet aan durven onttrekken.

Die doelstellingen zijn volstrekt onhaalbaar, dus zal de overheid zich er alleen in naam aan houden. Maar daarvoor zullen toch vele tientallen miljarden aan windparken op zee moeten worden uitgeven. Op land schiet het gewoon niet genoeg op. Met de theoretische energieopbrengst daarvan zou de doelstelling voor 2020 wellicht nog benaderd kunnen worden, maar dan moet niemand gaan nameten hoeveel fossiele brandstoffen en CO2 uitstoot er nu daadwerkelijk bespaard zijn…
De EU doelstellingen voor de nog langere termijn zijn zelfs volstrekt illusoir.
Kortom: nutteloos, peperduur symboolbeleid. En we kunnen er niks tegen doen.

Resultaten
Hoewel de analyse dus helaas geen directe gevolgen lijkt te gaan hebben voor het Nederlandse energiebeleid, zijn er toch drie resultaten te verwachten van deze confrontatie tussen de duurzame lobby en de critici:

1. De groene transitie is slecht voor de economie
Dit is nu duidelijk aangetoond, en de suggestie dat de groene transitie de economie zou bevorderen, zal door niemand meer gebruikt kunnen worden zonder de indruk van misleiding te wekken.

2. Het huidige en toekomstige duurzame-energiebeleid dient aan een grondige kosten-baten analyse onderworpen te worden. Doelmatigheid en baten zijn nu uiterst twijfelachtig, en de rekenkamer dient voortaan streng toe te zien op een veel verdergaande verantwoording van de uitgaven.

Dit ligt precies in het verlengde van het onderzoek waar René Leegte al aan de minister om gevraagd heeft naar aanleiding van mijn blog over het rapport van Le Pair: de bestaande onderzoeken geven in het geheel geen inzicht in de extra kosten van de backup en inpassing van grillige bronnen als wind en zon.

Ook is volstrekt onduidelijk hoe de energie infrastructuur als totaal reageert op de inpassing van deze grillige bronnen. Uit meerdere onderzoeken aan verbruiks- en uitstootmetingen in binnen en buitenland blijkt dat windparken netto amper een bijdrage aan fossiele besparing en CO2 reductie realiseren. Hiervoor is nog geen goede verklaring.

3. Het EU beleid moet op de schop.
Het is dan wel niet opportuun voor de Nederlandse regering om ze in Brussel aan te kaarten, maar de bevindingen van de groep critici kunnen beslist een nuttige steun betekenen voor de landen die zich wél in een positie bevinden om zich tegen de EU doelen te verzetten. Zoals veel van fossiel afhankelijke Oost-Europese landen met een wankele economie die nog veel zwaarder onder vuur ligt dan de onze.

Laat onze regering zich er dus alvast maar op voorbereiden om bij kritiek van deze landen op het onbetaalbare EU duurzaamheidsbeleid (waar we zelf nog zo op aangedrongen hebben in de tijd van minister Cramer…), schielijk tot nieuwe inzichten te komen en er daadkrachtig aan mee te werken om het zo snel mogelijk te ontmantelen.

Aan de Tweede Kamer der Staten-Generaal

De heer M. Rutte
De heer D.M. Samsom

cc:       Vaste commissie voor Infrastructuur en Milieu
Vaste commissie voor Economische Zaken, Landbouw en Innovatie

Onderwerp: De transitie naar een gezonde duurzame economie.

Geachte heer Rutte, geachte heer Samsom,

De ondergetekenden van deze notitie zien in de brief van 50 wetenschappers en 130 bedrijven, bijna allen betrokken bij de “transitie naar een groene economie”, aan de heren Rutte en Samsom, aanleiding tot een nadere toelichting.

Onze bezwaren tegen de brief concentreren zich op de uitspraken die gedaan worden over de economische aspecten van de transitie naar een groene economie.

Een transitie in de economie is een ontwikkeling waarbij ingrijpende structurele innovatie plaatsvindt. Dergelijke transities zijn vaker voorgekomen. Zo is onze Nederlandse samenleving binnen een eeuw van een landbouw- naar een industriële economie omgevormd, en vandaar naar een diensteneconomie. Hiermee is een enorme groei van welvaart en welzijn tot stand gebracht.

Kenmerkend voor elk van deze transities was dat daaraan een fundamentele efficiencyverbetering ten grondslag lag. Door betere technologie konden boeren tien maal zo veel voedsel produceren, waardoor arbeidskracht beschikbaar kwam voor industrie. Door mechanisatie kon de arbeider tien maal zoveel produceren, waardoor arbeidskracht vrij kwam voor de vele diensten die onze samenleving zo kenmerken.

Een volgende grote transitie vereist een vergelijkbare grootschalige toename van efficiency. Maar er zijn geen tekenen die daarop wijzen.

Geven we de voorkeur aan wind- of zonne-energie, dan zal dat, zolang deze duurder is dan de fossiele bronnen, ten koste gaan van alternatieve bestedingen. Een groene industrietak, die gebaseerd is op aanmerkelijk duurdere energie, is goed voor de daarin werkzame bedrijven en instellingen, maar pakt voor de samenleving als geheel zeer nadelig uit. Eenzelfde kilowattuur die op een veel duurdere wijze geproduceerd wordt, kan in principe nooit tot economische groei leiden.

De suggestie in bovengenoemde brief dat de groene transitie per definitie onze economie zal bevorderen, is dus onjuist. Zonder zorgvuldig gekozen beleidsdoelen is het tegendeel eerder het geval.

Duurzame doelstellingen
Op dit moment is de bijdrage van wind en zon in de totale energiemix van ons land nog marginaal, terwijl de extra kosten al in de miljarden per jaar lopen. De doelstelling om binnen enige decennia de fossiele energievoorziening te vervangen door de huidige bekende duurzame bronnen vraagt bedragen die zelfs de rijkste economie bij lange na niet kan opbrengen, voor zover daar technisch überhaupt een scenario voor te bedenken is. Op wereldschaal (en het energievraagstuk is uiteraard een mondiaal probleem) is deze optie zelfs geheel ondenkbaar.

Telkens weer blijkt dat overheden vooraf geen zorgvuldige analyse hebben gemaakt van de werkelijke kosten van het gevoerde beleid, en van de werkelijke bijdrage van wisselvallige energiebronnen aan het terugdringen van fossiel energiegebruik. Er is geen goede kostenanalyse en al helemaal geen kosten-baten analyse gemaakt. Op elk ander beleidsgebied zou dit ondenkbaar zijn, zeker gezien de enorme bedragen die er met de duurzame energievoorziening gemoeid zijn.

Ondoelmatig duurzaam beleid
Nieuwe energiebronnen maken alleen kans om substantieel deel uit te maken van een toekomstige duurzame wereldenergievoorziening wanneer zij op afzienbare termijn, inclusief backup- en inpassingskosten, concurrerend kunnen worden met de fossiele energiebronnen.

Bronnen zoals de wind- en zonne-energie, die gebaseerd zijn op huidige technologie, zijn in kostprijs, inclusief backup- en inpassingskosten, minstens enige malen duurder dan fossiele energie, waarbij deze kosten nog sterk stijgen met het groter worden van het aandeel. Deze kosten zijn bij een overwegend aandeel in de energievoorziening maatschappelijk niet op te brengen. Een op subsidiëring van deze technieken gebaseerde industrie is dus een zeepbel, die vroeger of later uiteen zal spatten, met alle maatschappelijke gevolgen van dien.

Daarbij stimuleert deze subsidie juist het bouwen van productie-eenheden gebaseerd op een onrendabele technologie, waardoor gevestigde belangen worden gecreëerd, die baat hebben bij het tegenhouden van de juist zo noodzakelijke innovatie. Een zorgvuldige overheid dient zich dus verre te houden van het subsidiëren of fiscaal stimuleren van dermate dure vormen van energieproductie.

Urgentie
In de ogen van velen zijn deze economische overwegingen van ondergeschikt belang. Zij achten het stoppen met het gebruik van fossiele energie dermate urgent dat dit ongeacht de kosten dient te gebeuren, hoe ernstig de maatschappelijke implicaties daarvan ook mogen zijn. Daarbij gebruiken steeds minder deskundigen het argument dat de fossiele voorraden eindig zijn. Inmiddels staat immers vast dat er nog voor honderden jaren huidig gebruik aan winbare fossiele voorraden bewezen is. Zo het argument van de schaarste van fossiele brandstof al ooit zal gaan spelen, suggereert het op dit moment dus beslist geen allesoverheersende urgentie.

Resteert de angst voor een catastrofale klimaatverandering als gevolg van onze CO2–uitstoot, die volgens sommigen alle andere belangen overstijgt.Of deze angst gegrond is, is hier niet aan de orde. Wel kan gesteld worden dat de uitstoot van CO2 een mondiale kwestie is, zowel qua oorzaak als qua gevolgen. Mocht het inderdaad noodzakelijk zijn om de wereld CO2 uitstoot met 80% te reduceren om een catastrofe te voorkomen, zoals het IPCC stelt, dan is hiertoe een draconische wereldwijde inspanning vereist.

Inmiddels is aan de deskundigen van beide denkrichtingen in de klimaatdiscussie duidelijk geworden dat na een lange reeks van mislukte klimaatconferenties en steeds meer afhakende deelnemers een wereldwijde aanpak van de CO2–uitstoot definitief een illusie is geworden.

Het voldoen van de Europese landen aan de doelstellingen voor CO2–reductie voor de komende decennia, wat honderden miljarden zou kosten, zou op zich overigens niet tot enige meetbare invloed op de ontwikkeling van de wereldtemperatuur leiden. Ook daarover zijn alle deskundigen het eens.

Deze enorme maar eenzijdige inspanning, die onze toch al wankelende economie zeer ernstig zou verzwakken ten opzichte van de VS maar vooral China, zou dus enkel symbolisch zijn. Ondergetekenden achten dit een bijzonder ongewenste besteding van publieke gelden.

Doelmatig duurzaam beleid
Allereerst dient geconstateerd te worden dat de wereldenergievoorziening op dit moment slechts voor een zeer klein deel van wind en zon afkomstig is. Gezien de traagheid van de veranderingen in de enorme energie-infrastructuur vonden grote omslagen in het verleden plaats in periodes van minimaal 50 jaar. Wij verwachten dan ook niet dat er voor het einde van deze eeuw een technologie in zal slagen om fossiele energie te marginaliseren. Zelfs niet wanneer deze technologie al binnen enkele decennia zou worden ontdekt.

Ligt het dan niet voor de hand om juist die fossiele energieketens te verduurzamen? Er is wereldwijd nog onvoorstelbaar veel vervuiling en verspilling in deze ketens, terwijl de technologie om deze te beperken meestal gewoon voorhanden is. Met een paar miljard euro (waar men nu een windpark voor bouwt) kan in de fossiele ketens vele malen meer verspilling en vervuiling vermeden worden dan met een windpark.

Aangezien er uiteindelijk toch een opvolger van fossiel zal moeten komen, is het nodig om daar onderzoek naar te doen, zowel praktisch als fundamenteel. Hierbij is wél een grote rol voor de overheid weggelegd: dit onderzoek is voor de samenleving van groot belang maar vooralsnog commercieel oninteressant.

Voorbeelden van zinvolle ontwikkelingen
Hierbij kan men denken aan geheel nieuwe zonneceltechnologie, grootschalige energieopslagmedia, batterijtechnologie, maar ook volgende generaties veilige nucleaire technologie zoals thorium- of hoge temperatuur reactoren. Uiteraard dient fusie-onderzoek in al zijn vormen (bv. naar Tokamak- en laserfusietechnologie) krachtig te worden ondersteund.

Tot slot is er ook een rol voor de overheid bij het stimuleren van startende bedrijven in de “clean tech” omgeving. De enorme groei die sommige van deze bedrijven doormaken is het gevolg van innovaties die daadwerkelijke verbeteringen bieden, bijvoorbeeld goedkopere of efficiëntere manieren om water te zuiveren, water te ontzilten, energie op te slaan, energie te besparen; nuttige smart grid toepassingen; of decentrale energieopwekking zodat restwarmte gebruikt kan worden zoals m.b.v. brandstofceltechnologie.

Al deze bedrijven creëren een markt door meer efficiënt te werken en dragen daardoor bij aan economische groei en een toename van de welvaart. Juist in de beginfase van dit soort ondernemingen kan overheidssteun in de vorm van subsidie, krediet, of fungeren als launching customer, van essentieel belang zijn voor succes: echte innovaties worden meestal zeer moeizaam door de markt geaccepteerd. Uitgangspunt hierbij dient altijd de vraag te zijn of de ontwikkeling kan leiden tot een goedkopere of betere vervulling van functies.

Aanbevelingen aan de nieuwe regering
De overheid dient zich volgens de ondertekenaars te richten op deze zinvolle ontwikkelingen, gebaseerd op een zorgvuldige analyse en heldere uitgangspunten. Een dergelijke zorgvuldigheid ontbreekt volledig bij het huidige duurzaamheidsbeleid. Hierdoor wordt de indruk gewekt dat het hier vooral kostbaar symboolbeleid betreft.

In de huidige situatie waarbij de overheid voor een enorm zware taak staat om onze welvaart en ons welzijn in stand te houden ten tijde van een aanhoudende economische crisis, die van velen grote offers vraagt, is er voor een dergelijk symboolbeleid in onze ogen geen plaats.

Ondertekenaars:

Alblas, T. Ingenieur civiele techniek. Bij Ministerie van Verkeer en Waterstaat hoofd afd. Structurele Ontwikkelingen, Hfd dir. RWS, mede verantwoordelijk voor het afstemmen van het waterstaatsbeleid op dat van de ministeries van VROM en EZ. In 2002 en 2003 gedurende 8 maanden lid van de Vaste Commissies voor VenW en voor VROM van de Tweede Kamer (LPF).

Bloem, B. Voormalig secretaris van het NKPW (Nationaal Kritisch Platform Windenergie)

Bloemers, P. Em. hoogleraar biochemie, Radboud Universiteit Nijmegen.

Bussink, J. Prof. drs,19 jaar research bij AKZO, 20 jaar ervaring als leider van  de research en ontwikkelingen van General Electric Plastics Europe, 9 jaar ervaring als parttime hoogleraar kunststoftechnologie aan de TUE.

Cieremans, C.J.A.  Werktuigbouwkundig Ingenieur TU Delft, Graduate School of Business Aministration, University of Michigan, US of A. , voormalig Senior Technical Officer, Unilever

Fellendans, A. Ingenieur,  Lid Netwerk Toekomstverkenningen, voormalig groepsleider Unilever Research Laboratorium, Vlaardingen.

Gent, J.W.M. van. Mr, oud–medewerker ministerie van Economische Zaken. CDA–lid.

Groot, K. de. Ingenieur, ex–vicepresident E(ploration) And P(roduction) Research And Technical Services, Shell.

Hetzler, J.R. Ingenieur tropische bosbouw, Wageningen Universiteit. International Banking Credit Analyst, secretaris Stichting de Groene Rekenkamer.

Jacobs, A. Geoloog Universiteit van Amsterdam, voormalig manager Frontier Exploration, Aquitaine Canada en Canterra Energy.

Janeschitz-Kriegl, M. Werktuigbouwkundig ingenieur.

Joustra, W- J. VVD–Statenlid Provincie Utrecht, ICT Manager.

Keller, W.J. Prof. dr. ir., ICT–ondernemer, ex–RvB van het Centraal Bureau voor de Statistiek.

Keuken, H. Ingenieur, Managing Director Process Design Center B.V. (PDC).

Koufffeld, R.W.J. Emeritus hoogleraar Energievoorziening Technische Universiteit Delft, Bestuurslid Stichting Kernvisie.

Labohm, H.H.J. Onafhankelijk econoom, oud–plv. hoofd beleidsplanning BZ, oud–plv. Permanent Vertegenwoordiger van Nederland bij de OESO te Parijs.

Le Pair, C. Natuurkundige, dr. h.c. in alle technische wetenschappen beöefend bij de TU-Delft, ex-lid Algemene Energie Raad en van de Raad voor het Defensieonderzoek, drager van de zilveren penning van de Kon. Akademie van Wetenschappen, Fellow van de Academy of Technology & Innovation, ex-directeur van de Stichting voor Fundamenteel Onderzoek der Materie, FOM en de Technologiestichting STW en voorzitter van de Internationale Commissie van Supervisors over de Industriële Micro-Electronica en Informatica Projecten in de EU.

Lingen, G. van der. Geoloog Universiteit Utrecht. Was gedurende laatste 11 jaar van carrière betrokken bij paleoklimatologisch onderzoek. Van 1965 tot 1992, sedimentoloog aan het Sedimentologisch Laboratorium van de New Zealand Geological Survey (de laatste jaren als chef-sedimentoloog). Van 1992 tot 2002 privaat consultant. Ook directeur van GRAINZ (Geoscience Research and Investigations New Zealand), waar hij leiding gaf aan een klein paleoklimatologisch onderzoeksteam, gefinancierd door de regering. Actief in klimaatdebat

Lukkes, P. Emeritus hoogleraar geografie, RU Groningen.

Meloen, R.H. Emeritus hoogleraar moleculaire herkenning, Universiteit Utrecht, ex–CSO Pepscan Systems BV te Lelystad.

Mulderink, J.J.M. Ingenieur. Akzo Nobel 1959 -1995. Laatste functie: algemeen directeur Akzo Research Laboratoria, Arnhem. Bestuur KNCV, Koninklijke Nederlandse Chemie Vereniging, 1994-1996, waarvan voorzitter in 1995. Voorzitter DCO Duurzame Chemie Ontwikkeling 1995- 2005.

Priem, H.N.A. Emeritus hoogleraar isotopen-geofysica en planetaire geologie aan de Universiteit Utrecht, oud-directeur van het ZWO/NWO Instituut voor Isotopen-Geofysisch Onderzoek, en oud-voorzitter van het Koninklijk Nederlands Geologisch & Mijnbouwkundig Genootschap.

Rörsch, A. Emeritus hoogleraar, voorheen lid Raad van Bestuur van TNO, portefeuillehouder voor de hoofdgroep Maatschappelijke Technologie (Milieu en Energie), de hoofdgroep Voeding en de hoofdgroep Gezondheid.

Rosema, A. Ingenieur, directeur EARS, Earth Environment Monitoring BV, Delft.

Ross, A. Werkzaam geweest in informatica en automatisering.

Sakko, J. Voorzitter Buren van Lage Weide.

Schoneveld, C. Dr, exploratiegeoloog, klimaatdeskundige, lid van de ‘Club du Soleil’.

Schoneveld, C.W. Dr., Oud-docent Engels aan de Universiteit van Leiden.

Sieders, R. Chemisch ingenieur, voormalig octrooigemachtigde directeur Octrooiafdeling van AKZO.

Sluijter, F. Emeritus hoogleraar TUE, oud-voorzitter Plasma Physics Division European Physical Society, lid en kernlid van de Standing Commission on Physical and Engineering Sciences of the European Science Foundation, voormalig Vice-President van de International Union of Pure and Applied Physics, voormalig voorzitter van de Commission on Plasma Physics of the IUPAP.

Smit, H. Ingenieur, klimaatdeskundige, Groene Rekenkamer.

Thoenes, D. Scheikundig ingenieur (TUD 1954), oud-directeur research Akzo Zout Chemie te Hengelo, emeritus hoogleraar chemische procestechnologie, TUE, oud-voorzitter Koninklijke Nederlandse Chemische Vereniging (KNCV), ere–lid KNCV, oud-voorzitter Stichting Hoogewerff Fonds, gekozen lid Koninklijke Zweedse Ingenieurswetenschapsacademie (IVA).

Udo, F. Natuurkundige, oud–wetenschappelijk medewerker CERN, Genève. Onderzoeker windenergie.

Walter, R.N. Ingenieur, directeur WalterConsultancy, oud-directeur TZH = Transportnet Zuid Holland

Wolters, T. Ingenieur, publicist over energie en klimaat, o.a. op energieexpert.nl, climatetheory.net en climategate.nl, eigenaar ingenieursbureau.

Ziegler, P.A. Geoloog, emeritus buitengewoon hoogleraar aan de Vrije Universiteit van Amsterdam, de Universität Basel en de Staatsuniversiteit van Moskou. Rustend lid KNAW.

Door | 2012-12-06T23:44:25+00:00 17 oktober 2012|96 Reacties

96 Reacties

  1. Niek Rodenburg 19 oktober 2012 om 20:40 - Antwoorden

    Alexandra van Huffelen door de bocht.

    GroenLinks: Wethouder moet stoppen met lobby voor biodiesel

    De Rotterdamse milieuwethouder Alexandra van Huffelen (D66) moet onmiddellijk stoppen met haar lobby voor het vergroten van de verkoop van biodiesel. Die oproep doet GroenLinks-fractievoorzitter Arno Bonte. Van Huffelen pleit voor het ophogen van het percentage biodiesel dat oliemaatschappijen verplicht moeten bijmengen.

    Onder het mom van duurzaamheid voert Van Huffelen een ordinaire lobby voor de Rotterdamse biodieselfabrieken.

    op

    http://www.duurzaamnieuws.nl/bericht.rxml?id=9047

  2. Willem 19 oktober 2012 om 21:05 - Antwoorden

    Ik ben bang dat Jan Paul van Soest het allemaal anders ziet dan de ondertekenaars van bovenstaande brief. Hij interviewde Paul van Son, directeur Desertec in München, die Duits en Nederlands energiebeleid met elkaar vergelijkt:

    http://natuurlijkewereld.blogspot.nl/2012/10/nede

  3. Niek Rodenburg 19 oktober 2012 om 21:17 - Antwoorden

    Sinds J.P. van Soest met zijn bedrijf Bioshape in Tanzania een humanitaire ramp heeft veroorzaakt heeft deze man geen recht van spreken meer.

    Dat hij nu een vriendje moet interviewen is tekenend voor de teloorgang van zijn metier.

    Hij zegt onder meer:

    In Nederland komt er af en toe een geluid van de duurzame-energiesceptici, zoals de Groene Rekenkamer, die met onjuiste rekensommen twijfel zaaien over de wenselijkheid van duurzame energie.

    Dit is een duidelijk signaal dat hij de hete adem van de klimaatcritici in de nek begint te voelen.

    Sommige mensen beginnen dan wartaal te spreken, anderen liegen er rustig op los in de hoop het tij te kunnen keren.

    Jammer JP. Time is over.

  4. DWK 20 oktober 2012 om 12:42 - Antwoorden

    Willen de deskundigen hier eens naar kijken?

    http://www.airfuelsynthesis.com/

  5. Anton 20 oktober 2012 om 13:03 - Antwoorden

    @DWK Technisch kan het, echter het afscheiden van kooldioxide, het maken van de waterstof en de synthese naar methaan en water kosten factoren meer aan energie dan de stookwaarde van de gemaakte methaan. Dus waarom zou je dat doen als je op een schaliegasbel (= methaan) van minstens 30x Slochteren zit?

  6. DWK 20 oktober 2012 om 13:06 - Antwoorden

    Ik was er bang voor, maar kunnen we de benodigde energie dan niet uit gratis wind E halen? 🙂

  7. Anton 20 oktober 2012 om 13:20 - Antwoorden

    @DWK google op power2gas en haal die smile van je face.

  8. DWK 20 oktober 2012 om 14:40 - Antwoorden

    Je pleit voor schaliegas kan ik begrijpen. Maar van die P2g verdwijnt inderdaad de smaail van mijn fees. Ik zal het nog een nazoek; las eens een artikel gelezen over die Duitse proef en dat kwam op mij over op je auto wassen door ‘m van Klaaswaal per helikopter naar de Niagara Falls slepen.

    Gratis water

  9. Anton 20 oktober 2012 om 15:50 - Antwoorden

    I kid you not. Onze oosterburen zijn serieus bezig met O&O projecten p2g. Die power is dan natuurlijk 'gratis' wind en zon. En omdat het toch gratis is kun je best per molentje er nog twee naast zetten. Daar gaat bij ieder rationeel mens de smaail heel hard van de feeses.

  10. TINSTAAFL 20 oktober 2012 om 19:49 - Antwoorden

    Willen de deskundigen hier eens naar kijken?
    <a href="http://www.airfuelsynthesis.com/

    ” target=”_blank”>http://www.airfuelsynthesis.com/

    Niets nieuws onder de zond, principe was al in de 19e eeuw bekend (Sabatier reaction). Gebruikt 1-2 keer zoveel energie om te maken als er van gebruikt kan worden.

    Gewoon weer één van die luchtkasteel projecten die miljoenen belastinggeld kosten maar niets opleveren. Als er maar een label "duurzaam en CO2" op geplakt wordt gaat de subsidie-kraan al weer open…*zucht*…

  11. Niek Rodenburg 20 oktober 2012 om 19:58 - Antwoorden

    Zodra het woord 'sustainable' of 'duurzaam' bij het opwekken van energie, het omzetten van energie, het omzetten van CO2 naar whatever ander medium, het omzetten van 'wind' naar waterstof, fata morgana met zonnepanelen in de Sahara, Desertec? you name it,

    zodra dus het woord 'sustainable' of 'duurzaam' er in voorkomt gaat het geld kosten.

    Schatten met geld. Miljarden belastinggeld dat de burgers uit de zakken wordt geklopt zonder hun toestemming.

    Niets van het hierboven genoemde kan zichzelf bedruipen. Het is volstrekt oneconomisch en levert geen enkele bijdrage aan de welvaart van ons land.

    Integendeel.

    Afschaffen dus.

  12. Niek Rodenburg 20 oktober 2012 om 20:45 - Antwoorden

    EU Commissaris Oettinger:

    Overdreven veel zonnepanelen in Duitsland

    op

    http://www.boerderij.nl/Home/Nieuws/2012/10/EU-ov

  13. DWK 20 oktober 2012 om 21:55 - Antwoorden

    Fijn dan;

    als kok ken je natuurlijk alleen de messen van Sabatier. Prima spul, doe al meer dan 20 jaar met m’n eerste set. Maar lees ik de wiki dan word je er weer een beetje droevig van en verbaas je je dat hier dan weer aandacht voor komt in de pers.

  14. DWK 20 oktober 2012 om 22:14 - Antwoorden

    Boerderij.nl-stukje

    Mooie stukje voorlichting weer; want het is toch prettig om te weten WAAROM kolen- en gasgestookte centrales dan wel onrendabel dreigen te worden.

    Straks denkt Yvon Jaspers nog dat dat komt omdat wind en zon zo goedkoop zijn.

  15. DWK 21 oktober 2012 om 01:35 - Antwoorden

    Ach, waar maken we ons eigenlijk druk om?

    Gas, kolen, olie,

    koeiescheten, gras,

    plas, wind en zon

    Neveneffecten, CCS

    duurzaam, zuurzaam

    peak and oil,

    hockey met een stokkie,

    koolzaad, zonneboilers,

    deeltijd indianen,

    jatropha indianen,

    methaan met die banaan,

    de laatste ijsbeer schreeuwt Bob en Brand, bodemberoering, schalie,

    Winsemius Jan Salie,

    Diederik van Rutte,

    Hedwige en Cramer,

    Cramer and Cramer,

    Van Marc tot Samsom,

    Van Son Trouwt met Van Soest,

    Foeco en Popko, Bassie en Adriaan,

    Jozef en Stalin …

    Jozef Stalin?

    WTF: tinyurl.com/8jelqgd

  16. Theo Wolters
    Theo Wolters 21 oktober 2012 om 03:53 - Antwoorden

    @Anton

    Het is in mijn ogen niet per definitie onzin, zeker als je ervan uitgaat dat we van fossiel af moeten.

    In ieder geval beter dan waterstofeconomie.

    Ook nu al is er een substantieel deel van de windenergie dat onbruikbaar is.

    Elektriciteitsopslag is onmogelijk, en de alternatieven zijn onhaalbaar of onbetaalbaar.

    Waterstof maken uit windpower met elektrolyse kan met een redelijk rendement (weliswaar met zeer dure installaties), en dan zou ik er eerder voor kiezen de waterstof om te zetten in een vloeibare drager zoals methanol dan in methaan.

    Dat hoeft helemaal niet zo'n laag rendement te hebben.

    Dus als de kosten eerlijk meegerekend worden, en het is dan concurrerend, heb ik er weinig problemen mee.

    Het is in ieder geval een stuk zinniger dan de productie van biobrandstoffen of het autorijden op waterstof.

  17. Theo Wolters
    Theo Wolters 21 oktober 2012 om 04:09 - Antwoorden

    @Anton

    Pas een beetje op met schaliegas, dat wordt ook ontzettend gehyped. Met name vanuit de VS, die daarmee proberen de gas (en olie!) prijs omlaag te krijgen en Putin een hak te zetten.

    Er zit in de VS erg veel schaliegas, maar het staat nog sterk te bezien hoeveel precies. Dat kan nog variëren tussen enige decennia eigen consumptie en meer dan een eeuw.

    Over Nederland valt nog helemaal niks te zeggen over de winbare hoeveelheid. Ik zou zeggen: in de orde van Slochteren, maar dat kan dus net zo goed een kwart als het dubbele zijn.

    Één ding staat vast: hoe later we het eruit halen, hoe meer het is, omdat de technieken nog heel veel kunnen verbeteren. Eenmaal gefracked kun je het geen tweede keer meer doen. Dus nu lekker laten zitten, tot Slochteren op is. Wel goed exploreren en op kleine schaal experimenteren om de technologie ook lokaal onder de knie te krijgen (elk schaliepakket is anders).

  18. Anton 21 oktober 2012 om 09:48 - Antwoorden

    @Theo

    Het gaat om de timing. De komende decennia, ik denk zelfs nog ruimschoots meer dan een eeuw, draait de wereld op fossiele energie. Zeker voor Nl, kijk maar in de rapporten van EBN. Als je zorgvuldig met die reserves wilt omgaan, en welk zinnig denkend mens wil dat niet, moet je je inspanningen richten op efficiency daar zit de grote winst. Het verspillende systeem min of meer in takt laten en daar met veel subsidie duurzaam in proppen is geldverspilling. En als dat proppen dan stagneert je intellectuele resources inzetten om opslagtechnologie te gaan ontwikkelen is waanzin zeker op dit moment.

    Ik ben met je eens dat we op ooit in de verre toekomst van fossiel af gaan, echter op dit moment moet je je financiele en intellectuele middelen inzetten op het efficiënter maken van fossiele ketens.

  19. Neven 23 oktober 2012 om 00:19 - Antwoorden

    Pas een beetje op met schaliegas, dat wordt ook ontzettend gehyped. Met name vanuit de VS, die daarmee proberen de gas (en olie!) prijs omlaag te krijgen en Putin een hak te zetten.

    Hier is nog wat interessante info over fracking: er is een recente, korte vervolgfilm op de spraakmakende docu Gasland geproduceerd:

    The Sky is Pink

    Zal Niek leuk vinden. 🙂

    On-topic: Bereken de geëxternaliseerde kosten van fossiele brandstoffen voor volksgezondheid en milieu/klimaat door in de prijs (bijvoorbeeld via een belasting die gelijkelijk over de bevolking verdeeld wordt; vervuiler betaalt), schaf alle subsidies af (en als je toch al bezig bent, alle lobbying ook) en may the best, most efficient and most modern technology win.

  20. Theo
    Theo 23 oktober 2012 om 02:57 - Antwoorden

    Jezus Neven, met zo'n slechte antipropagandafilm wil je toch niet geassocieerd worden?

    Waarbij ik er eerlijk bij zeg dat ik niet eens halverwege gekomen ben. Als ik pulp wil zien zet ik de TV wel aan.

  21. boels069 23 oktober 2012 om 11:31 - Antwoorden

    Neven schreef:

    Bereken de geëxternaliseerde kosten van fossiele brandstoffen voor volksgezondheid en milieu/klimaat door in de prijs (bijvoorbeeld via een belasting die gelijkelijk over de bevolking verdeeld wordt; vervuiler betaalt), schaf alle subsidies af (en als je toch al bezig bent, alle lobbying ook) en may the best, most efficient and most modern technology win.

    Mee eens als je "kosten van fossiele brandstoffen" vervangt door "kosten van alle vormen van energievoorziening".

    En je moet de begrippen "vervuiler, milieu, klimaat en volksgezondheid" goed omschrijven, nu zijn het een politieke vaagheden (geworden).

    Het wordt interessant, want je struikelt al over het "vervuilingsrecht" per diersoort en levensvorm; is decennialang over te bakkeleien.

  22. Turris 23 oktober 2012 om 12:08 - Antwoorden

    Utopia Neven in de bocht: "Bereken de geëxternaliseerde kosten van ………"

    Onmogelijke exercitie kijk maar eens naar een paar "duurzame" energie voorbeelden:

    * Wat is de prijs en schade aan volksgezondheid van een in elektrische-auto-batterij milieu-vervuilende grondstoffen (Kwik, Lithium, Mangaan, Nikkel, Zink, Lood, Cadmium etc.)?

    * Wat is de prijs en schade aan volksgezondheid van Neodinium in alle windturbines en de milieu-vervuiling in China? http://www.milieudefensie.nl/publicaties/down-to-

    * Wat is de prijs en schade aan volksgezondheid van Waterkracht-centrales en het verlies van miljoenen km2 natuurgebied? http://www.technischweekblad.nl/china-breidt-aant

    * Wat is de prijs en schade aan volksgezondheid van in China geproduceerde goedkope zonnepanelen.

    Oh ja: Iedere extra groene baan vernietigd 2,2 banen in de echte economie…..lekker gezond!

  23. Neven 23 oktober 2012 om 12:08 - Antwoorden

    Jezus Neven, met zo’n slechte antipropagandafilm wil je toch niet geassocieerd worden?

    Nou, hij lijkt me in ieder geval wel goed gemaakt. Duidelijke animaties, pakkende muziek, overtuigende argumenten (weerleg ze maar als het allemaal zo overduidelijk gelogen is).

    Maar neem jij het vooral op voor die arme, arme, onschuldige gasbedrijven. 😀

    Het wordt interessant, want je struikelt al over het “vervuilingsrecht” per diersoort en levensvorm; is decennialang over te bakkeleien.

    Ik vind het allemaal prima zolang de schade maar niet op nul ingeschaald wordt, zoals nu het geval is. Fossiele brandstofbedrijven maken decadente woekerwinsten, en de belastingbetaler mag opdraaien voor de schade aan volksgezondheid/klimaat/milieu. Dat klopt niet helemaal.

  24. Ivo 23 oktober 2012 om 12:09 - Antwoorden

    Dan wordt vast een hoog bedrag toegerekend aan uitgestote CO2 en geen bedrag aan natuur die verruïneerd wordt door de aanleg van windturbineparken of dammen voor elektriciteitsopwekking. En ook niet aan landschapsvervuiling door windtubines, omgehakte bossen voor bioenergieplantages.

  25. Turris 23 oktober 2012 om 12:42 - Antwoorden

    Vervolg: @ Neven

    * Wat is de prijs en schade aan volksgezondheid van de teelt van "duurzaam" jatropa voor biofuels door het wegdrijven van keuterboeren in Tanzania?

    * Wat is de prijs en schade aan volksgezondheid van 'duurzame" palmolie voor Biofuels door het omhakken van oerwoud?

    * Wat is de prijs en schade aan volksgezondheid door de prijsopdrijving van wereldwijde basis-voedsel-gewassen door gesubsidieerde "duurzame" brandstofgewassen?

    Neven: Volgens mij heb je deze prijzen en schade aan volksgezondheid vergeten mee te calculeren in je "duurzame" utopia berekeningen.

  26. Neven 23 oktober 2012 om 12:56 - Antwoorden

    Dat zijn goede vragen, Turris! Biobrandstoffen zijn dan ook bagger. Heel veel groene eco-fascisten zeggen dat (bijvoorbeeld Joe Romm). Ik zeg het ook.

  27. boels069 23 oktober 2012 om 13:19 - Antwoorden

    Neven schreef:

    "Fossiele brandstofbedrijven maken decadente woekerwinsten .."

    Zelfs met decadente subsidies lijden niet-fossiele bedrijven verlies.

    Het is decadent als bouwers van luchtkastelen en handelaren in angst en gebakken lucht hun gang kunnen gaan.

    Van Gaia naar gajus, tel uit je winst.

  28. Turris 23 oktober 2012 om 13:33 - Antwoorden

    @ Neven:

    "Duurzame" gesubsidieerde bio-brandstofbedrijven maken decadente woekerwinsten, en de overheid mag opdraaien voor de schade aan volksgezondheid/klimaat/milieu en voor hun (aanstaande) faillissement. Dat klopt helemaal.

    Hoe moet het met de gesubsidieerde goudgeld verdienende biofue-fabrieken en opslagindustrie (BioPetrol/ BioMCN / Vopak) in Botlek en Eems gebied?

    http://www.ltonoord.nl/nieuws/zigzagbeleid-biobra

  29. Neven 23 oktober 2012 om 14:05 - Antwoorden

    Hoe moet het met de gesubsidieerde goudgeld verdienende biofue-fabrieken en opslagindustrie (BioPetrol/ BioMCN / Vopak) in Botlek en Eems gebied?

    Afschaffen.

    Hoe moet het met de fracking industrie?

  30. DWK 23 oktober 2012 om 14:13 - Antwoorden

    Neven redeneert:

    werkloze mensen consuminderen, goed voor de huilende aarde.

  31. Neven 23 oktober 2012 om 14:40 - Antwoorden

    DWK projecteert.

  32. Turris 23 oktober 2012 om 15:14 - Antwoorden

    Schaliegaswinning geschiedt door fracking. Fracking is een methode gaswinning die feitelijk al jaren geschied in bestaande gasvelden en tot een enorme toename van de wereldgasvoorraden heeft geleid. Ook "lege" gasvelden kunnen door fracking worden geheractiveerd. De frackingmethode is door de grondwaterlaag heen te boren zoals ook bij oliewinning normaal is te doen. De schacht bij fracking-boren is net zo impermeabel als bij het olieboren. Bij de fracking-lagen gebruikte chemicaliën komen daardoor niet in de grondwater lagen. Enorme fracking-gas-wereldvoorraden maken deze relatief nieuwe energiebron goedkoop en daardoor zeer geschikt voor eco-belastingen-heffingen om de uiterst dure en laag renderende windenergie te kunnen bekostigen. Fracking van schaliegas verdubbelt minimaal de wereldgasvoorraad. Schaliegas is een alternatief voor het veel gevaarlijker en vervuilender steenkolen en bruinkolen winnen, en is een menselijke en economische noodzaak zolang de "duurzame" eco-fascisten de bouw van kerncentrales boycotten.

  33. DWK 23 oktober 2012 om 15:45 - Antwoorden

    Neven

    DWK projecteert?

    Hoe hebben we het nu? Jij bent toch van mening dat “als wij zo doorgaan” (wat evident niet het geval is; immers we produceren steeds zuiniger, schoner enz.) het einde in zicht is.

    Ik heb nog twee vragen: Hoe zat dat nu precies met jouw avatar? Waarom heb je uitgerekend deze onderzeeër als logo gekozen?

    Jij maakt houten bekistingen voor PC’s. Hoe gaat zoiets? Verkoop je de kast én de machine? Of lever je de kast op bestelling? Alle merken, vormen en afmetingen? En als laatste voor iedereen? Voor M. Thieme net zo gemakkelijk als voor de directie van een schaliegasproducent?

  34. Neven 23 oktober 2012 om 16:28 - Antwoorden

    Jij bent toch van mening dat “als wij zo doorgaan” (wat evident niet het geval is; immers we produceren steeds zuiniger, schoner enz.) het einde in zicht is.

    Nee, ik ben van mening dat onder het business-as-usual-scenario waar 'jullie' zo hard voor strijden de wereldbevolking de komende decennia met een paar miljard gaat krimpen, enerzijds door het imploderen van economieën, anderzijds door de steeds groter wordende bemoeilijking van het bedrijven van landbouw (door erosie, verdwijnen van grondstoffen en instabiele weerspatronen).

    Voor mij is business-as-usual geen optie. Hoe het dan wel moet, weet ik niet en is iets wat ik graag bediscussieer. Maar dit is niet de meest ideale plek daarvoor, aangezien de raison d'être van deze blog en het gros van de commentatoren het in stand houden van business-as-usual is. Koste wat kost.

    Dat zie je vaak bij oude(re) mensen. Ik ben zelf 38 en begin steeds conservatiever te worden.

    Hoe zat dat nu precies met jouw avatar? Waarom heb je uitgerekend deze onderzeeër als logo gekozen?

    Omdat het een nepskeptische mythe voorstelt die steeds maar weer van stal wordt gehaald om het verdwijnen van het Arctische zee-ijs te bagatelliseren.

    Het lijkt me vrij verwarrend voor nepskeptici om een alarmist als mij met uitgerekend dat plaatje als avatar te zien opereren op de nr 1 blog als het op info over Arctisch zee-ijs aankomt.

    Jij maakt houten bekistingen voor PC’s. Hoe gaat zoiets? Verkoop je de kast én de machine? Of lever je de kast op bestelling? Alle merken, vormen en afmetingen? En als laatste voor iedereen? Voor M. Thieme net zo gemakkelijk als voor de directie van een schaliegasproducent?

    Ik ben daar een tijdje terug mee opgehouden. Kostte te veel tijd en geld, en had uiteindelijk toch geen zin.

    In de kast zat ultrazuinige hardware die net zo goed presteerde als vergelijkbare pc's. In die hardware zat speling qua performance en capaciteit, dus ja, ik leverde ze op maat.

    Ik had ze liever niet voor directies van schaliegasproducenten gebouwd. Ik ben gelukkig nooit in de verleiding gebracht (heb er uiteindelijk een stuk of 50 verkocht).

  35. TINSTAAFL 23 oktober 2012 om 17:36 - Antwoorden

    Neven revisioneert, als het aan hem lag zaten we 's avonds allemaal Malthus te lezen bij kaarslicht.

    Alles is zwart of wit bij Neven, zo ook bij het fracken. Niets geen 100 tinten grijs, niets geen technische vooruitgang en innovatieve wetenschap die heeft bewezen dat de mensheid bij een veelvoud van het bevolkingsaantal sinds de laatste eeuwen een nooit vertoonde vooruitgang gaf te zien met betrekking tot leeftijd verwachting, voedselvoorziening en welvaart.

    Josh Fox is Micheal Moore in het kwadraat met maar één agenda: bekendheid en anti-fracken. Oreskes aanhalen als autoriteit geeft al aan uit welke wind de hoek waait bij z'n laatste pulp fiction.

    Natuurlijk zijn er bij elke industrie gevaren die gereguleerd dienen te worden, zonder de landbouw, medische en industriele ontwikkeling de laatste eeuwen had je nog maar zo'n 5-7 jaar te leven, Neven.

    Hoe je het ook wendt of keert de geest is uit de fles met het fracken. Je kan natuurlijk niet deze ontwikkeling tegen gaan vooral in licht licht van de huidige fossiele energie. En als schaliegas een hype is met als gevolg van het halveren van de gasprijs, dan is dat geen hype meer, maar een rotsvaste werkelijkheid.

    Evenals bij elke industrie, zoals de (petro)chemische industrie zonder welke wij honderden jaren teruggeworpen zouden worden, dient het fracken aan strenge regels onderworpen te worden. Dit is overigens ook de mening van The Royal Academy of Engineering en the Royal Society:

    The health, safety and environmental risks can be managed effectively in the UK. Operational best practices must be implemented and enforced through strong regulation.

    Maar neem jij het vooral op voor die arme, arme, onschuldige gasbedrijven.

    Zonder schaliegas zijn we overgeleverd aan de socialistische grillen van instituten zoals Gazprom en Rosneft en van de vele tinten grijs, Neven.

  36. Neven 23 oktober 2012 om 17:47 - Antwoorden

    Betaal jij de rekening als het allemaal niet zo geweldig blijkt te zijn, TINSTAAFL? Nee, hè? Dan geef je gewoon de eco-fascisten de schuld.

  37. DWK 23 oktober 2012 om 18:27 - Antwoorden

    BAU betekent m.i. steeds verbeteren. Dat doen we doen we al zolang we rechtop lopen.

    “Ik ben zelf 38 en begin steeds conservatiever te worden.” Mooi, het is dus een kwestie van tijd; over een jaar of 15 ben je het roerend met me eens.

    Wat je avatar betreft: Het is weer eens wat anders dan een geroosterde ijsbeer op een hamburgerbroodje, dat moet ik je nageven. Het riep de vraag bij mij op, verwarring is echt een groot woord. Weten alle Noordpool-watertrappelaars trouwens dat het om de Skate gaat. Ik had nog nooit van dat ding gehoord en het plaatje is ook zo klein.

    Misschien breng je zo de alarmistische gemeenschap wel op leuke ideeën: ploegende Groenlandse boeren, Engels wijnetiketten uit de ME.

    Goed te lezen dat voor je eigen zakelijke leven WEL de stijl bedrijfseconomische criteria hanteert. Daar zou de groene gemeente een voorbeeld aan kunnen nemen. En uit het woordje “liever” maak ik op dat je ook maar een mens bent van vlees en bloed.

  38. Niek Rodenburg 23 oktober 2012 om 19:01 - Antwoorden

    Willem schreef:

    Ik ben bang dat Jan Paul van Soest het allemaal anders ziet dan de ondertekenaars van bovenstaande brief. Hij interviewde Paul van Son, directeur Desertec in München, die Duits en Nederlands energiebeleid met elkaar vergelijkt

    Die van Son zal wel blij zijn met dat interview.

    Ik miste in het interview dat Siemens zich per eind december 2012 uit Desertec terugtrekt.

    Dat wist die van Son natuurlijk, maar het moest nog even onder de pet gehouden worden omdat het anders Jan Paul z´n feestje zou bederven.

    Siemens ziet geen kansen voor deze subsidiegraaiers, verenigd in een woestijnstroomclubje.

    Sterker nog, Siemens meent dat PV en alles er om heen een verloren zaak is en heeft om die reden de PV divisie te koop staan in de hoop dat er nog een paar Chinezen zijn die de tent overeind willen houden.

  39. Niek Rodenburg 23 oktober 2012 om 19:21 - Antwoorden

    Nog zo´n bedrieglijk sprookje, offshore windparken.

    Het ziet er echter naar uit dat de de heren Samsom en Rutte een onverwacht financieel voordeel kunnen behalen.

    Nederland kan de komende 5 jaar ruim € 40 miljard besparen door geen offshore windparken te bouwen.

    Netbeheerder TenneT helpt daarbij een handje:

    Tennet kan offshore windparken niet aansluiten

    op

    http://fibronot.nl/nieuwsartikel2012-305-tennet-k

  40. Turris 23 oktober 2012 om 20:43 - Antwoorden

    Een jubileum:

    We zijn deze maand 10 jaar verder, dan toen ik de eerste van mijn kritische bloggen schreef in Elsevier/Rozendaal's column over anti-Club van Rome, gevolgd door kritische bloggen op de Groene Rekenkamer en climategate.nl over anti-IPCC, anti-Kyoto, anti-Cap & Trade handel, anti-windturbine-gelul, anti-Grien & Pies, anti-KNMI-opwarmingsalarmisme, anti-biofules, anti-wereldcommunisme geleid door vegetarische eco-fascisten en hun biologisch-gezever.

    De wetenschap was zo'n 10 jaar geleden wel zeer ver gecorrumpeerd door de "duurzame" subsidiestromen en het Groen & Linkse "duurzaam" cliëntelisme.

    Inmiddels zijn alle genoemden wereldwijd meer dan stevig op hun nummer gezet,`hebben een ferm pak slaag gekregen vanuit de internationale bloggosfeer en kritische wetenschap. De neergang van GroenLinks is dan ook bijna exemplarisch. Nog wat nagespartel in NL door ene J.P. van Soest, die niet door heeft dat hij af gaat als een gieter.

    Als ik met genoegen de huidige neergang van dat alles lees, o.a. dagelijks hier op climategate.nl, dan lees ik soms met bijna ongeloof!

  41. Niek Rodenburg 23 oktober 2012 om 22:45 - Antwoorden

    Nog meer groene sprookjes, biopellets. Ze branden als een fakkel.

    Er woedt een grote brand bij biobrandstoffabriek Topell Energy aan de Roelofshoeveweg in Duiven. Volgens de brandweer.

    Maar volgens de directeur is er niets aan de hand. Er was een defect klepje in een koelinstallatie waardoor de temperatuur te hoog op liep.

    Volgens de directeur was het probleem snel onder controle, maar is de brandweer voor de zekerheid opgeroepen.

    De brandweer schaalde tot verbazing van de directeur snel op naar 'grote brand'. Er worden slangen uitgerold.

  42. Niek Rodenburg 24 oktober 2012 om 13:36 - Antwoorden

    De groene sprookjes gaan verder:

    Solar Industry Meltdown

    By Pierre Gosselin

  43. Neven 24 oktober 2012 om 14:58 - Antwoorden

    Nog een propagandafilmpje over fracking voor de liefhebbers. Allemaal gelogen natuurlijk. Enjoy!

  44. Ivo 24 oktober 2012 om 17:09 - Antwoorden

    Waarom zou dat gelogen zijn? De frackingtechnieken van een tijd geleden waren veel vuiler dan nu. En er is geen reden om welke industrie zomaar te geloven, daar had controle op moeten zijn. Zo mag je dat niet doen.

    Wat dat betreft heb je een goede parallel gevonden met de windturbineindustrie. Veel mensen zitten permanent in de herrie of in het stroboscopische lichteffect van de wieken. Ook daar geldt hetzelfde voor, rekening houden met het milieu en de mensen!

  45. Niek Rodenburg 24 oktober 2012 om 22:34 - Antwoorden

    Alweer zo´n sprookje

    Groen is poen voor de nieuwe regering

    op

    http://www.duurzaamnieuws.nl/bericht.rxml?id=9073

    Ze blijven doordrammen, de groene revolutionairen. Ze hebben vast en zeker de laatste informatie uit Brussel gemist.

    Ik denk dat de nieuwe regering uit verstandige mensen bestaat die dit soort onzin voorstellen in de kiem smoort.

    En anders is er de blogsfeer om deze geldverslindende waanzin in te dammen.

Geef een reactie